Ben jij deze zomer een haas of een schildpad?

Tijdens een warme fietstocht door de polder zag ik een haas. Niet rennend, maar slapend in het kleine beetje schaduw dat hij kon vinden." Dat beeld bracht me terug naar een bijzondere ontmoeting met een pelgrim in Spanje. We zaten samen even uit te rusten. Toen vertelde hij een uitspraak die ik nooit meer ben vergeten:

'De echte reiziger gaat te voet en zelfs dan gaat hij vaak zitten.'

Herken je dat? Ook op vakantie proberen we soms zoveel mogelijk te zien. Maar zien we daardoor juist niet wat echt bijzonder is? Volgens hem zijn er twee soorten reizigers: hazen en schildpadden. Daarmee refereerde hij aan de eeuwen oude fabel van Aesopus. Als je echt wat wilt opsteken over het land of de streek waar je doorheen reist, wees dan vooral zoals de schildpad en doe het rustig aan, ga af en toe zitten en… Je ziet dan vast bijzonderheden die je anders zouden zijn ontgaan.

In de fabel over: ”de haas en de schildpad” houden de twee dieren een wedloop. De haas denkt makkelijk te zullen winnen en spant zich totaal niet in. Onderweg denkt hij gerust een dutje te kunnen doen, maar als hij wakker wordt, heeft de schildpad de finish al bereikt. Zo verliest de haas toch de wedstrijd. De fabel leert dat doorzettingsvermogen en consistentie vaak belangrijker zijn dan snelheid en talent. Het gezegde "hardlopers zijn doodlopers" of "de aanhouder wint" vat de les samen: wie stug volhoudt, kan uiteindelijk succes behalen, zelfs als anderen sneller lijken.

Misschien is het juist daarom zo bijzonder dat een dier dat bekend staat om zijn snelheid, ook weet wanneer het moet rusten. Op volle snelheid haalt hij 60 tot 70 kilometer per uur, wat hem sneller maakt dan een vos of een hond.

Hazen houden geen winterslaap. Je kunt ze vrij regelmatig tegenkomen op het platteland. Het gaat steeds minder goed met de haas, hij staat op de Nederlandse Rode Lijst als kwetsbaar en is beschermd onder de Wet Natuurbescherming. De jacht op hazen is aan strikte regels gebonden en in veel provincies beperkt of verboden. Oorzaken van de achteruitgang zijn intensieve landbouw, verlies van schuilplekken en hoog verlies van jongen door maaimachines die te vroeg en te snel over graslanden rijden. Projecten waarbij boeren akkerranden laten staan helpen de soort langzaam te herstellen.

Vele van ons zullen niet weten dat de lange oren van de haas niet alleen zijn gericht op het opvangen van geluiden. Het netwerk van bloedvaten in de oren functioneert ook als een warmtewisselaar: bij warm weer stroomt warmbloed door de dunne oorhuid, waar het afkoelt voordat het terugkeert naar het lichaam, een soort eigen airco. In de kou worden de oren platgelegd om warmteverlies te beperken.

Terwijl ik verder fietste, bleef ik me verwonderen. Een ontmoeting met een haas bleek veel meer dan zomaar een natuurmoment. Blijf je deze vakantie in eigen land, neem dan de fiets of beter nog ga een stuk wandelen, opzoek naar de haas, verken de omgeving en gebruik daarbij al je zintuigen. En neem vooral iets mee om op te zitten. Ga je deze zomer op reis, houd deze wijsheid dan vooral in je achterhoofd. Prop je dagen niet te vol met allerlei activiteiten. Misschien hoef je deze zomer niet verder te reizen om meer te beleven. Misschien hoef je alleen wat langzamer te gaan. Zoals de schildpad. En af en toe... even stil te staan, net als de haas. Geloof me niet zomaar. Kijk om je heen. De natuur heeft geen haast. Toch bereikt ieder seizoen precies op tijd zijn bestemming.

Hoe beleef jij de zomer? Ben jij vooral een haas of herken je jezelf meer in de schildpad? Ik ben benieuwd naar jouw ervaring. Laat gerust een reactie achter.